Column

Jackie: kan een kinderboek de wereld redden?

Wellicht niet.
Maar als jeugdauteur en mama van drie hoop ik van wel. 


Want onze kinderen groeien vandaag op in vreemde tijden. Na decennia van voorspoed en
haast vanzelfsprekende vrede, komt alles in alle hevigheid bij elkaar: wereldleiders met
narcistische en dictatoriale trekjes, meer oorlogen dan tijd om ze te volgen, verworven
(vrouwen)rechten die met verontrustend gemak in vraag worden gesteld, chatbots die de
echte waarheid in pacht lijken te hebben, schietpartijen, drugsgeweld en een klimaatcrisis
waar vanuit het standpunt van de jeugd niemand meer van wakker lijkt te liggen. Het is niet
makkelijk om vandaag jong te zijn. 


Elk kind is op zoek naar rolmodellen en voorbeelden om mee te experimenteren in zijn of
haar eigen leven. De vraag is uit welke rolmodellen jonge mensen vandaag nog kunnen
kiezen. Als steeds luider roepen, steeds roekelozer beslissen, steeds respectlozer omgaan
met anderen de norm lijkt te worden, heeft dat ook impact op de kleine keuzes die jonge
mensen elke dag maken. 


Literatuur heeft altijd al de kracht gehad om empathie te vergroten en begrip voor anderen te
versterken. Verhalen bezitten en schenken wijsheid waar we vandaag meer dan ooit nood
aan hebben. Ook jonge lezers kunnen zich herkennen in personages en al lezend ontdekken
dat er andere opties zijn. Lezen kan een krachtige manier zijn om te ontsnappen aan de
pessimistische waan van de dag. Ook voor kinderen.  

Met Jackie heb ik geprobeerd een boek te schrijven dat mijn tienjarige zelf graag had gelezen. Met voldoende spanning, avontuur en een tikkeltje drama, want op je tien ben je oud genoeg om te beseffen dat het leven geen ponykamp is.

Maar ook met zachtheid en kwetsbaarheid. Een verhaal dat toont dat het ook loont als je jezelf niet als het centrum van de wereld ziet, maar dat het je veel kan brengen als je oog hebt voor de noden van anderen. Al is het door spullen te verstoppen in je ontembare krullen om anderen te helpen. 


Ik ben er echt van overtuigd dat we meer dan ooit nood hebben aan boeken en verhalen,
aan lezende kinderen en jongeren. Maar we moeten misschien ophouden met boeken
steeds vaker in één adem te noemen met slechte PISA-resultaten of de teleurstellende
leesvaardigheid van ‘de jeugd’. Want zo dreigen boeken mee een deel van het probleem te
worden en krijgen ze het etiket van ‘moetjes’. Laat ons boeken weer echt aantrekkelijk
maken. Laat kinderen en jongeren lezen. Op hun tempo, hun manier, over thema’s die hen
interesseren. Laat ze lezen en laat ze zien dat er nog veel moois is in de wereld. Zet nog
meer felle spotlights op al die leerkrachten, bibmedewerkers, leesbevorderaars, auteurs en illustratoren die elke dag hun best doen om leesliefde te delen. Om het met het thema van de laatste Jeugdboekenmaand samen te vatten: het is tijd.


Ik ben wellicht zeer naïef dat ik denk dat een kinderboek de wereld kan redden. Maar als
iedereen een steentje verlegt dan kunnen we dat samen wél. Want zoals Astrid Lindgren ooit
zei: ‘If I have managed to brighten up even one gloomy childhood – then I’m satisfied.’

Liesbeth Talboom is schrijver, ondernemer, marketeer, verhalenverteller, redacteur, mama, vrouw, zus, dochter en vriendin. En een culturele krullenbol.

Jackie is een verhaal voor 10+ over ontdekken wie je bent en jezelf durven zijn in een soms harde wereld. Jackie verscheen in maart 2025 bij Pelckmans Uitgevers.